አሃዳዊ የትምህርት አሠጣጥና ችግሮቹ በኢትዮጵያ

አሃዳዊ የትምህርት አሰጣጥ ዘዴና ችግሮቹ በ ኢትዮጵያ
ትምህርት የችግር ፈችነትን አቅምና ባህል ለማጎልበት እንዲያስችል የትምህርት ዘት _ የስርአተ ትምህርት
አወቃቀርና የትምህርት አቀራረብ የትምህርት ቅስሞሽንና ሳ ንሳዊነትን የተከተለ መሆን አለበት።
ጥራት ያለውና ደረጃውን የጠበቀ ትምህርት በየደረጃው በመስጠት ትምህርት የዕውቀት አምድ
የሆኑትን ክህሎት፣ ጥራትና በራስ መተማመንን ማምጣት ካልቻለ የሃገር እድገትና ብልጽግና አ ታሰብም።
ትምህርት ገና ከጅምሩ ብቁ ዜጋን መፍጠር የሚያዳግተው ከሆነ እውቀትና ፈጠራን ጥበብና ክህሎትን
ማቀናጀት የሚሳነው ከሆነ ትምህርት ከጊዜ ማሳለፊያነት የዘለለ ፋ ዳ አ ኖረውም።
በሃገራችን ኢትዮጵያ ገዥው ፓርቲ /ኢህአዴግ/ አሃዳዊ የትምህርት ስርዓትን/self-contained/
መሰጠት ከጀመረበት አንስቶ ትምህርት የኋልዮሽ ዳዴ ሲል ታያል። አሃዳዊ የትምህርት አሰጣጥ ዘዴ /self containde/ ከ1
እስከ 4ኛ ክፍል የሚሰጠው ትምህርት ለጋ ህጻናት ብለው የትምህርትን ዑደት በሚጀምሩበት የክፍል ደረጃ አንድ መምህር
ሁሉንም የትምህርት አ ነት በማስተማር እንዲዘልቅ መደረጉ ዛሬ እስከ ከፍተኛ ትምህርት ድረስ ላለው የትምህርት ጥራት ችግር
ዋነኛው መንስኤ ነው። በዚህ የትምህርት ሳ ክል ውስጥ አንድ መምህር ሁሉንም የትምህርት አ ነት እያስተማረ 1ኛ ክፍል
የተረከባቸውን ተማሪዎች እንዳለ ዞ 4ኛ ክፍል ማድረሱ ባልከፋ ነበር ጥያቄው ከሃገሪቱ የመምህራን ስልጠናና ከግለሰቡ ተሰጥኦ
ጋር ተያ ዞ መምህሩ ሁሉንም የትምህርት አ ነት ለማስተማር ምን ያህል ዕውቀትና ብቃት አለው/ት
የዕውቀትችግር ውስንነት ባለው/ት መምህር ለ4 ዓመት በሌላ መምህር ሳ ማሩ ትምህርት ቤት የቆዩት ምን ያህል ዕውቀት
ጨብጠው ሆን የሚለው አሳሳቢ ጥያቄ ሆናል፡ ህ የትምህርት አሰጣጥ ዘዴ በርካታ ችግሮች ያለበትሲሆን ዋና ዋናዎቹን
እንደሚከተለው እንመልከት፤
 ሁሉንም የትምህርት አ ነቶች አንድ መምህር እያስተማረ 1ኛ ክፍል የተረከባቸውን ተማሪዎች ዞ ለ 4ዓመት መዝለቁ
መምህሩ/ሯ/ በሁሉም የትምህርት አ ነት በቂ እውቀት ክህሎትና ልምድ ካለመኖሩ ጋር ተያ ዞ ለ4ዓመት ያህል
ትምህርት ቤት የቆዩ ተማሪዎች ብዙዎቹ መሰረታዊ የሆኑትን ማንበብ፣ መጻፍ፣ ማስላት የማ ችሉና የት/ቤት ደጃፍን
ካረገጠው ወንድማቸው/እህታቸው ያልተሻሉ ሆነው ተገኝተዋል። ለዚህም ወላጆች 4ኛ ክፍል የደረሰው/ች/ ልጄ
ትምህርትቤት ካልገባው/ ችው/ ምንም ልዩነት ስለሌለው /ላ ት/ ተመልሶ /ሳ/ 1ኛ ክፍል ግባልኝ/ ትግባልኝ ሲሉ
ደመጣሉ።
 በሁሉም የትምህርት ዘርፍ /አ ነት/ ጥቂት ብቃቱ ያላቸው መምህራን ኖራሉ ብለን ብንገምት እንዃን የተማሪ
መምህራን ጥምርታው ሲታ ከፍተኛ መሆንና በአንድ ክፍል ውስጥ በርካታ ተማሪዎች በመኖራቸው አንዳንድ
ከአደጉና አሃዳዊ የሆነ ትምህርት ከሚሰጡ ገራት አለማቀፋዊ የተማሪ መምህራን ጥምርታ መመዘኛ ጋር ሲነጣጠር ከ
5 ጊዜ በላ እጥፍ ሆኖ መገኘቱ ተማሪዎችን ለማብቃት ከፍተኛ ጉድለት ታ በታል።
 በትምህርት ሂደት ውስጥ ዋና ተዋና የሆኑት መምህራን አምነውበት ሳ ሆን በጫና ወደ ትግበራው የገቡበት በመሆኑ
በፍላጎትና በተነሳሽነት እውቀትና ክህሎትን በአግባቡ የማስረጽ ችግር ታያል ።
 ለመማር ማስተማሩ የሚያስፈልጉ ግብኣቶች አለመሟላት
 ለመማር ማስተማሩ ሂደት ምቹ የትምህርት ቤት ሁኔታ ያለመኖር
 የማስተማር ሥነ ዘዴና የመጸሃፍት ዝግጅት ጉድለት የሚታ በት
 ክ1 እስከ 4ኛ ክፍል ያሉ ተማሪዎች በየክፍል ደረጃው የሚጠበቅባቸውን የማንበብ፣ የመጻፍ፣ የማስላትና አካባቢን
የመረዳት /ማወቅ ክህሎታቸውን ሳያዳብሩ አመት እየቆጠሩ ከክፍል ወደ ክፍል እንዲሸጋገሩ/እንዲያልፉ ደረጋል ።
ሁሉም እንዲያልፉ promotion policyው ያስገድዳል በዚህ የትምህርት እርከን ውስጥ መጣል ክልክል ነው የሚጥል
መምህር ካጋጠመም ለምን ጣልክ ተብሎ ተገምግሞ እንዲያሳልፍ ገደዳል ። ህ ሂደት እስከ አሁን ባለው የትምህርት
ጥራት ላ ሊሽር የማ ችል ጠባሳ ጥሎ አልፏል ።
 ባብዛኛው ተማሪዎች 4ኛ ክፍል ከደረሱ በኋላ በቆዩበት የጊዜ ቆ ታ ልክ ማግኘት የሚገባችውን እውቀትና ክህሎት
ባለማግኘታቸው ንጹህ የህጻናት አዕምሮ አቸው በባዶነት ተሞልቶ ሲያገኙት ትምህርትን መጥላትና ማቋረጥ ጀምራሉ
 አሃዳዊ የትምህርት አሠጣጥ ዘዴ ያስከተለው ችግር ከመሰናዶ እስከ ዩኒቨርስቲ የደረሱ ተማሪዎች ሳ ቀር ስማቸውን
በእንግሊዘኛ ለመጻፍ ሲቸገሩ ታ ተዋል።ለአብነት አብዛኞቹ የመሰናዶ ከፍተኛ ትምህርት ተማሪዎች ወደ ከፍተኛ
ትምህርት መግቢያ ፈተና ለመውሰድ ፎርም በሚሞሉበት ወቅት ስማቸውን በእንግሊዘኛ ለመጻፍ ሲችገሩና
መምህራንና የተሻሉተማሪዎች ስማቸውን እንዲጽፉላቸው ሲያስቸግሩ ታዝቢያለሁኝ። ህ በዩኒቨርስቲ ተማሪዎችም
አዘጋጅ – ብርሃኔ አሰበ
አለሁድረስዘንድ በስፋት እንደሚታ አንድ ምሁር ከዚህ በፊት በጽሁፋቸው አስፍረዋል። ለዚህ መንስዔ ደግሞ ገና ከጅምሩ
የትምህርት ደጃፍ ሲረገጥ የሚሰጠው አሃዳዊ የትምህርት አሰጣጥ ስረዓት ችግር ነው
 ህ የትምህርት ስርአት ህብረተሰቡን መምህራንንና የተለያዩ ምሁራንን ባግባቡ ያላሳተፈና አወንታን ያላገኘ በመሆኑ
በእምነት ዞ ለስኬት በቅንጅት መስራት አ ታ በትም
 አሃዳዊ የትምህርት ስርአትን በሚከተሉ ሃገራት የሚያስተምሩ መምህራን በተደራጀ መልክ ስልጠና የወሰዱና ሁለገብ
እውቀትና ክህሎት ያላችው በልምድ የተካኑ መምህራን ሲሆኑ በሃገራችን ግን በለብለብ ስልጠና /በቂ/ እውቀትና ልምድ
በሌላችው መምህራን ትምህርቱ እየተሰጠ በመሆኑ የትምህርት ሂደቱን በጅጉ ጎድቶታል ።
ከዚህ በላ የተጠቀሱትዋና ዋናዎች ሲሆኑ ካለኝ የረጅም ጊዜ የማስተማር ልምድ ተነሥቸና የሙያው ባለቤት የሆኑት መምህራን
እና ሌሎች ምሁራን፣ ወላጅ በተለያየ ጊዜ በመፍትሄነት የሚያነሷቸውንና የራሴን ሃሳብ በማጠናከር ከዚህ እንደሚከተለው
የመፍትሄ ሃሳብ እጠቁማለሁ
 አሃዳዊ የትምህርት አሰጣጥ ዘዴ በሚል ብሩህ የህጻናት አዕምሮን በአንድ መምህር ሁሉንም የትምህርት አ ነት
እያስተማረ 4ኛ ክፍል ማድረስ የልጆቹ ሂ ወት በመምህሩ /ሯ/ ብቃት ላ የሚወሰን በመሆኑ አንድ መምህር
ሁሉንም የትምህርት አ ነት በእኩል እውቀትና ፍላጎት ስለማ ተገብረው አሃዳዊ የትምህርት አሰጣጥ ዘዴ ቀርቶ
መምህራን በችሎታቸውና በዝንባሌያቸው የሚያስተምሩበት የትምህርት ስርዓት መቀረጽ አለበት
 መንግስት ትኩረት ሰጥቶ እየሰራ ያለው በትምህርት ሽፋን ላ ሲሆን ትምህርት ጥራት ያለው/ብቃት ያለው/ የሰው
ሃ ል ማፍራት ካልቻለ ፋ ዳ ስለሌለው ለጥራት ትኩረት መሰጠት አለበት
 መምህራን አንድን የትምህርት ስርአት ሳያምኑበት ወደ ትግበራ በጫና ማስገባቱ ውጤቱ የዜሮ ብዜት ስለሚሆን
መምህራንና ወላጆች የሚያነሷቸው ጥያቄዎችና አስተያየቶች ተደማጭነት ማግኘት አለበት
 ህጻናት የሚማሩባቸው ትምህርት ቤቶች ምቹና ሳቢ መሆን አለባቸው
 ተማሪ ተኮር የማስተማር ስነ ዘዴ ላ ትኩረት መደረግ አለበት
 ከ1 እስከ 4ኛ ክፍል ያሉ ተማሪዎች በየክፍል ደረጃው የሚጠበቅባቸውን የማንበብ፣ የመጻፍ፣ የማስላት፣ ራሳቸውንና
አካባቢያቸውን መግለጽ ሳ ችሉ ሲቀሩ በየክፍላቸው ደግመው እንዲማሩ መደረግ አለበት
 በዚህ የትምህርት ሳ ክል ውስጥ የሚገኙ ህጻናት በአግባቡ ተቀርጸው መውጣት ካልቻሉ ነጸብራቁ እስከ ላ ኛው
የትምህርት እርከን የሚዘልቅና ሃገሪቱ በትምህርት ዘርፍ ልታስመዘግብ ያቀደችውን ግብ ልታሳካ ስለማትችል ለዚህ
የትምህርት እርከን ኢህአዴግ ልዩ ትኩረት ሊሰጠው ገባል
 ለመምህራን ስልጠና ልዩ ትኩረት ሊሰጠው ገባል
ማጠቃለያ_ የትምህርት ስርአቱ ጥራት ባለው ትምህርት እየተመራ የሩቁን ለማየት የሚያስችል አቅም መፍጠር አለበት ።
ለዚህ ደግሞ ስረአተ ትምህርቱ ሲነደፍ የህብረተሰቡን ፍላጎት የመሁራንንና የሙያው ተዋና መምህራንን አስተያየት
መሰረት ያደረገ መሆን ገባዋል። ሁንጂ ኢህአዴግ ከባለሙያና ከምሁራን የሚሰጡ አስተያየቶችን በግብአትነት ዞ
ከመጠቀም ልቅ እኔ ብቻ ትክክል ነኝ የሚል ግትር ሃሳብ በመያዝ ለትምህርት ጥራት እየሰጠው ያለው ትኩረት
አናሳ ሆኖ ታያል።በመሆኑም ከ1 እስከ 4ኛ ክፍል የሚሰጠው አሃዳዊ የትምህርት አሰጣጥ ዘዴ በርካታ ችግሮች
ያሉበት በመሆኑ ኢህአዴግ በሃገር ላ ሊያመጣ የሚችለውን ቀውስና ምስቅልቅል ችግር በፍጥነት ተረድቶ አፋጣኝ
እርምት መውሰድ አለበት።
ኢትዮሚድያ – Ethiomedia.com – March 6, 201311

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: